GATIMATARE 61

Bageze rero mu muhezo, Sasabugari ababwira ko Padiri Arturo - abakirisitu bita Rutura- yaje mu Rwanda cyera aturutse i Roma, ngo akaba yarakulikiranye intambara y'inkotanyi n'amabi zakoreye abanyarwanda. By'umwihariko ngo yaba yariboneye amarorerwa yo mu "Buvumo bwa Nyakinama", aho FPR yatsinze abantu ibihumbi munani mu Ukwakira 1997. Nyuma nibwo Rutura yimuriwe mu misiyoni ya Cyanzu.

Mu mateka y'uyu mupadiri kandi, ngo ise umubyara yapfuye ari ku ibere yicwa n'intozo za Musolini muli 1944, nyuma ngo na nyina arapfa ku buryo yarerewe mu kigo cy'imfubyi. Kuva yabaho rero, Rutura arwanya akarengane n'irondakoko. Akunda cyane amateka y'Abahinde igihe bigobotora ingoyi y'Abongereza muli 1947 barangajwe imbere na Gandhi, ngo mu nyigisho ze agahora atanga ingero ku migenzo n'ibigwi by'iyi ntwali...

Amagenzi n'imyumvire bya Padiri Rutura rero binejeje cyane Gatimatare asaba Sasabugari kubahuza. Nawe rero ntamutindiye, aliko abanje kubwira Padiri kamere ya Gatimatare, ku buryo amutera amatsiko yo guhura n'agakwerere-ka-Mararo.

(biracyaza)

GATIMATARE 62

Nguyu urageze rero wa mwanya Gatimatare yari ategereje wo kujya kubonana na Padiri Rutura. Ubwo ga yari amaze amasaha abili yose ukwe kwa wenyine yibaza, yitegura. Mu gihe abandi bamukebura ngo : "umutakambire ukuntu twirukanywe mu iseminali ku maherere, akarengane ka so ufunzwe, ibitero by'abadasso iwanyu, urubanza kwa Subutita..." we ntakoma, ahubwo arasenga bucece avuga ngo : "nzakwambaza rirenge Mana, kuko utangize umulizo ukangira umutwe".

Arahagurutse rero mpiga-abahizi, arakeye ahubwo aranaseka, arahumeka umwuka w'ibyiza n'ibyiringiro. Nguyu nawe rutuku rw'umukambwe mugufi kandi utubutse, arabengerana mu ruhanga burya abihaye Imana bagira ibanga, dore amwakiranye ubwuzu bwinshi. Bakimara kwicara rero izi mfura z'i Rwanda, agahungu-gahanda ati : "Gahorane Imana Padiri ! Kubaho kwacu byatunaniye abato b'i Rwanda : Leta nk'aho yakemuye ibibazo byugarije igihugu nitwe ihindukiranye ngo turahumeka ingengabitekerezo ya jenoside. Dore rero ibintu ni bibili : turemera Leta iducemo ibice kandi dutege ijosi iriteme yitwaje rwa rukuta rw'amategeko, cyangwa turahagurukira limwe tuyikureho kuko n'ubundi kuva idusukaho ubumara bungana butya kandi tuli abana bayo yarangije kwikuraho." Ni uko rutuku Rutura arahumbaguza yenyegeza amadarubindi...

(biracyaza)

 GATIMATARE 63

Nibwo Padiri Rutura amurebanye impuhwe, aramubwira ati : "mwana wanjye, ibyo uvuga byose ni ukuli, aliko abo muhanganye ntibakunda umuntu utekereza akareba kure, umuntu wabatahuye." Yungamo ati: "Mbabajwe n'uko bazakugilira nkana bakagukuraho wari ukiri umujyambere. "

Ni uko agacengeri-gaca-mu-bicika ati : "Nibyo koko imihigo yacu tuyitangiye turi bato, twagombaga ahari gutegereza twamara kuba bakuru tukabona gufata ingamba nk'izi. Gusa aho uterewe niho urindira : bamaze kwica abakuru basanga ari ntacyo bakoze kuko abo n'ubwo babishe ku bwinshi, bagiye bashibutse amashami azabahigura akabahorera, ayo mashami ni twebwe. Nibwo beguye iyi ntwaro-kirimbuzi ngo twavukanye icyaha-karande cya jenoside. None se nitudahaguruka ubwacu ngo duhangane n'uwo mutego mutindi hazacura iki ? Nta bwoba dufite rwose bwo kwirwanaho n'ubwo tukili imitavu, dore ko tutakigira kirengera. Mwenentibashishwa yarahiriye Shitani ngo : "uwo ntazica nzamucaguza", gucaguza umuntu bivuga kumugira Rucagu, wandike ko nabyo ari icyaha kibasira inyoko-muntu.

(biracyaza)

GATIMATARE 64

Ni uko Gatimatare arakomeza ati twe rwose aho gucaguzwa tuzicwe biraruta, intwali ntiyicwa kandi ntipfa, intwali ijya kuruhuka... Padiri Rutura ati aliko bariya bantu ntubazi, bazakwica. Ni uko Gatimatare ati : "nta bubasha bafite bwo kunyica. Icyo bashoboye gusa ni ukunyohereza kuryama, nta kindi. Intwali iyo irangije umulimo wayo ijya kuryama hakaza izindi ntwali..., ba Gatimatare ni benshi muli uru Rwanda, nibica Gatimatare umwe hazaza ba Gatimatare ibihumbi.

Ni uko Padiri ati : "None se bagenzi bawe mubyumva kimwe ? Icyo gikorwa mwimirije imbere se mwagitekerejeho mute, mwacyise mute ? Nibwo Gatimatare amutekerereje uburyo igitekerezo cy'ikubitiro" Jyewe ni jye" cyavutse, ko hashize rwose umwaka urenga... Ubwo Padiri nawe amubwira ko yabikulikiranye neza, ko mu mashuli yose igitekerezo cya "Jyewe ni jye" bakizi, ko ahubwo mu ntara y'iburasirazuba hari abana batari bacye bagiye bahohoterwa bakanirukanwa mu mashuli kubera "Jyewe ni jye". Gatimatare-katikanga-rusibana ati : "abo bana bose rero, bategereje ko tubagezaho umushinga wo kwibohora, ahubwo twarabatindiye."

(biracyaza)

GATIMATARE 65

Nguyu rero Rutuku Rutura yokagira Imana arishimye aranaseka, ahubwo ateye "Laudate Dominum !" Yari yakutse umutima acyumva Gatimatare, yari yamuketseho ubutamenya n'ubwiyahuzi. None amaze kumutega amatwi yitonze no kumwitegereza wese, amusanganye ishyaka ridasubirwaho, ubushake buhanitse n'ubumanzi nyakuri. Yumvise kandi yacengewe n'imihigo y'ubutwari uyu mwana afite bimutera nawe icyizere gikomeye nibwo amuhereje umukono w'ubutware.

Reka rero anamuhanure ati : "izo nzira wiyemeje zirimo amahwa n'impyisi mahuma, aliko nsanze uri imparamba. Ishema n'umurava ni intwaro mu zindi, ndumva uzatsinda, nta mpungenge ngifite. Ngaho rero shyira ikirenge mu cy'intwari zakubimburiye." Ni uko amushyiliraho filimi y'ubuzima bwa Gandhi, Gatimatare ayirebana amatsiko menshi. Hari aho iyi filimi yageze, Gatimatare agira ikiniga cyinshi, nyamara ahandi asabagizwa n'ibyishimo. Aho Gandhi abwira impirimbanyi bagenzi be ngo : "bazamfunga banyice urubozo wenda bazanampwanya, nababwira iki. Icyo bazegukana ni umurambo wanjye, si ukubumvira kwanjye", ahongaho haje Gatimatare aratwarwa arahaguruka arivuga !

(biracyaza)

GATIMATARE 66

Nguwo umuhungu muzima asanze ibigwi bya Gandhi birimo amasomo, ahubwo asabye Padiri ko iyi filimi "Gandhi" yarebwa na bagenzi be bose. Nibwo rero intumwa za Yezu uko basigaye ari cumi n'umwe bakoraniye ikambere kwa Rutuku bareba filimi bitonze. Ihumuje, buri wese avuga icyo akuyemo. Nibwo haje igitekerezo ko urugamba rwabo rwagendera ku mahame ya Gandhi...

Aliko iryabonye ritinda gushima ! Nk'inararibonye, Padiri Rutura ahanuye abahungu ati : "sinzi niba mwashingira imihigo yanyu ku cyitegererezo kimwe rukumbi cy'ukwibohora kw'Abahinde, kuko amateka, umuco, kamere, imyumvire n'ukwemera byabo ntibihuye n'iby'abanyarwanda." Gatimatare-akanyamanza-k'amanyama rero nawe si munyurwanabuke, yumvise bwangu uyu muhanano wa Padiri, ahise ahubwo anamwunganira ati : "Bahungu mwe, tuzarebere hamwe na filimi ya Mandela" Inzira ndende y'ukwibohora". Nibwo na Padiri Rutura abazaniye igitabo cy'impuguke Gene Sharp cyitwa : "Kwibohora igitugu ukagera kuli demokarasi"

(biracyaza)

GATIMATARE 67

Uyu mwiherero ubaye ingirakamaro koko : mu minsi itanu gusa bamaranye, intumwa za Yezu zageze kuli byinshi bihimbaje. Uyu mugiramana Padiri Rutura yababereye umubyeyi ababera imandwa nzima, ahubwo niwe ntumwa ya Yezu yuzuza cumi n'ebyiri nyuma y'aho Gatali-Gagarine yitandukanirije nabo. Yabavunguriye ku mahame n'amabanga azabafasha mu mihigo yabo. Yabahaye ibyitegererezo n'imihanano bityaza ubwonko ngo bakataze bazi iyo bajya. Uyu mwiherero kandi ubabereye ingenzi cyane, kuko nyuma y'ibigeragezo buri wese yagize, bahuriye ahantu hatuje ntacyo bikanga, bibukiranya igihango bafitanye.

Mu minsi itatu isigaye rero, abahungu biyemeje guhuza indoto bakazibyaza akamaro. Biyemeje kunoza umushinga, bagashyiraho itsinda ribayobora intambwe ku yindi, bagatandukana buri wese azi neza inshingano ze. Baraye bari busezeraneho rero, Gatimatare abaralikira gusiba ahubwo bagasenga bashikamye. Ni uko abahungu ntibarya, ntibanywa, ngo kuko uwasibye Abamalayika n'Abakurambere baramumulikira bakamuhundagazaho imigisha n'ibitekerezo bizima. Gatimatare, Roots, Songa, Havredepaix na Padiri bo rwose urebye ntibaryamye... Burakeye rero cya gicuku kiratamurutse, dore imirasire y'izuba ry'iwacu...

(biracyaza)

GATIMATARE 68

"ISIBO-NDUMUNTU"! Nguwo umushinga intumwa za Yezu zemeje nk'igisubizo ku kaga k'abanyarwanda. Ka kanama karaye ijoro katumye Songa gutangariza abandi inyito y'umushinga n'imirongo y'ibanze yawo. Nibwo bose bateye hejuru :" Iyo sibo bahungu mwe ! Iyo sibo bagabo ba mama ! Iyo sibo ga ye ! I-SI-BO !" Bose banejejwe no kwumva icyo gitekerezo NDUMUNTU nk'umuvumba-ndakumirwa uzarandulira mu mizi ingoma-ngome igejeje abanyarwanda ku buce nk'imbagwa.

Nyuma y'urwamo rw'ibyishimo n'imihigo, ibibazo biravubutse : "Iyo sibo twayumvisha abanyarwanda neza gute ? Izubakwa ite ? Izashyigikirwa ite, na nde ? Twe nk'intumwa za Yezu tuzayihagurutsa kandi tuyiyobore dute ? Mbese ko abambari b'agatsiko bariye umwanda, umunsi twahagurukije iyo sibo bazayakira bate ? Ese izo nkeragutabara n'imisega irinze agatsiko bazitwara bate ? Ese abo bose birahira Kagame wabahaye umuheto twabagezaho ubuhe butumwa kugirango niduhagurutsa ISIBO-NDUMUNTU bazazirikane ko mbere yo kuba intozo za Pahulo ari ingabo z'igihugu bityo aho kuduhutaza batulindire umutekano aribyo badutize umulindi ?" Dore rero umunsi ni uyu, ushikame tuli mu mahina !

(biracyaza)

GATIMATARE 69

Dore rero ngaba abahungu barakariye gutsinda. Biyemeje kuva mu nzozi n'amagambo bakubaka ingamba zihamye kandi bakazibonera uburyo. Bagomba kwiha icyizere bagaha icyizere ababyeyi babo n'abanyarwanda bari mu kaga. Aho bageze nta mahitamo bagifite. Baramutse bateye imwe bagatinya, ntibaba bakibayeho ukundi muli iki gihugu, bakwitwa abanzi n'abiyahuzi ntibakira amenyo y'abasetsi, amalira y'abanyarwanda baba batatiriye, ntibakira kandi amacumu y'abambari b'agatsiko.

Aliko ibibazo bibajijwe bigaragaje ko uru rugamba ari inzira ndende rukaba n'injyanamuntu, kuko Segitugu nawe atabuze abe kandi abo bafatanije ingoyi bazamurasanira... Birakomeye rwose ku buryo na Gatimatare-kabimbulira-ingabo ubwe agaragaje amakenga n'amarangamutima... Nibwo Tam-tam ahagurutse ati : "bahungu mwe, umushinga wacu n'izina ryawo tube tubigize ibanga, mwabonye ibibazo twagize tumaze gutangaza "Jyewe ni jye". Natwe ubwacu dukataze aliko tube turetse kwimenyekanisha, kugeza tweshe imihigo. Kuko bene Gahini bamenye abo tuli bo, bakanamenya ingamba zacu, bakwirara mu miryango yacu natwe bakadutoratora." Ni uko abahungu bahana igihango cyo gukora byose bucece...

(biracyaza)

 GATIMATARE 70

Kirimumuziki aba arahagurutse ati : "Uko tuli cumi na babili dukwiye kugira imyumvire imwe ku mushinga no ku bibazo byabajijwe." Yungamo ati : "Rwose jye ndatahana impungenge zikomeye nituva hano tutanononsoye neza umushinga ngo tunabone ibisubizo ku bibazo bikomeye twibajije." Bose bemeranywa nawe.

Nibwo Gatimatare-agato-katigaya-imihigo ahagurutse ati : "ISIBO-NDUMUNTU" ni urukingo ikaba kandi umuti wa gahunda ya "NDI UMUNYARWANDA." Mu gihe iyi "Ndi Umunyarwanda" yemeza ko mu banyarwanda hari impande ebyiri Abeza n'Ababi, ikemeza ko bamwe bavukana icyaha kuko babyawe n'Ababi, ikanavuga kandi ko hari abanyarwanda bagomba gusaba abandi imbabazi kubera gusa amavuko yabo, "ISIBO-NDUMUNTU" yo ije kuringaniza abanyarwanda bose abarebare n'abagufi, abato n'abakuru, abariho mbere y'intambara n'abavutse nyuma, abari mu gihugu n'abakomotse hanze yacyo. "ISIBO-NDUMUNTU" kandi ni icyivugo cy'abato b'i Rwanda ikaba n'isomo tugejeje kuli Leta y'Agatsiko ngo dushimangire ko ikiremwa-muntu ari inzira- karengane, ko icyaha ari gatozi hakaba ntawe ukwiye kwitirirwa ibyakozwe n'undi, kabone n'ubwo yaba yaramubyaye.

(biracyaza)

 

VIDEOS CHOISIS POUR VOUS